Căng thẳng tại eo biển Hormuz – tuyến đường vận chuyển dầu quan trọng nhất thế giới – đang tạo ra những cơn địa chấn trên thị trường tài chính toàn cầu, đặc biệt là tại châu Á. Giá dầu Brent tăng vọt lên 89 USD/thùng, mức cao nhất trong 9 tháng, đẩy các đồng tiền châu Á vào vòng xoáy biến động và đe dọa làm trầm trọng thêm áp lực lạm phát vốn đã khó kiểm soát.
Eo biển Hormuz: Van tiết lưu của thị trường dầu toàn cầu
Eo biển Hormuz là điểm nghẽn chiến lược nơi khoảng 20-25% sản lượng dầu toàn cầu đi qua mỗi ngày. Bất kỳ sự gián đoạn nào tại đây cũng có thể gây ra cú sốc giá dầu tương tự như cuộc khủng hoảng năm 1973 hoặc sự kiện liên quan đến Iran năm 2019. Lần này, căng thẳng leo thang sau các cuộc tấn công nhằm vào tàu chở dầu trong khu vực, làm dấy lên lo ngại về khả năng đóng cửa một phần hoặc toàn bộ tuyến đường thương mại huyết mạch này.
Tác động ngay lập tức là giá dầu tăng vọt, kéo theo chi phí năng lượng tăng cao tại các nền kinh tế châu Á vốn phụ thuộc nhiều vào nhập khẩu dầu như Nhật Bản, Hàn Quốc, Ấn Độ và các nước Đông Nam Á.
JPY, KRW, INR: Ai chịu thiệt nhiều nhất?
Đồng Yên Nhật (JPY): Nhật Bản nhập khẩu gần 100% nhu cầu dầu mỏ, khiến JPY trở thành một trong những đồng tiền dễ bị tổn thương nhất trước cú sốc dầu Hormuz. USD/JPY đã tăng lên vùng 138-139, gần mức mà BOJ từng can thiệp hồi tháng 4. Nếu giá dầu tiếp tục tăng, thâm hụt thương mại của Nhật Bản sẽ mở rộng, tạo thêm áp lực giảm lên đồng yen. BOJ đang phải đối mặt với bài toán nan giải: tăng lãi suất để kiểm soát áp lực giá từ nhập khẩu năng lượng, hay giữ nguyên lãi suất âm để hỗ trợ tăng trưởng kinh tế?
Đồng Won Hàn Quốc (KRW): Hàn Quốc cũng phụ thuộc gần như hoàn toàn vào nhập khẩu dầu. USD/KRW đã chạm mức 1.320, gần vùng kháng cự tâm lý quan trọng. Ngân hàng Trung ương Hàn Quốc (BOK) có thể phải can thiệp để ổn định tỷ giá nếu áp lực tiếp tục gia tăng.
Đồng Rupee Ấn Độ (INR): Ấn Độ là nước nhập khẩu dầu lớn thứ ba thế giới. Mỗi đợt tăng 10 USD/thùng dầu có thể làm tăng thâm hụt tài khoản vãng lai của Ấn Độ thêm 0.5% GDP. USD/INR đã phá vỡ mức 82 và đang hướng đến vùng kháng cự 83. Reserve Bank of India (RBI) dự kiến sẽ sử dụng dự trữ ngoại hối để làm chậm đà giảm của INR, nhưng không thể ngăn chặn hoàn toàn xu hướng suy yếu.
Đồng USD mạnh lên: Hiệu ứng domino
Cú sốc dầu Hormuz diễn ra đồng thời với Siêu tuần ngân hàng trung ương càng làm tăng thêm sức mạnh cho đồng USD. Khi thị trường tìm kiếm tài sản trú ẩn an toàn trong bối cảnh bất ổn địa chính trị, dòng vốn đổ vào USD và trái phiếu Kho bạc Mỹ càng đẩy các đồng tiền châu Á xuống thấp hơn.
Đối với các nhà giao dịch ngoại hối tại Việt Nam, cặp USD/VND cũng chịu áp lực tăng. Dù Ngân hàng Nhà nước Việt Nam có công cụ can thiệp tỷ giá, nhưng trong bối cảnh đồng USD mạnh toàn cầu, áp lực lên VND là khó tránh khỏi.
Chiến lược giao dịch trong bối cảnh bất ổn
Trong môi trường thị trường đầy biến động hiện tại, các nhà giao dịch nên ưu tiên bảo toàn vốn hơn là tìm kiếm lợi nhuận. Một số chiến lược cần cân nhắc: (1) Giao dịch các cặp USD/JPY và USD/KRW với stop-loss chặt do biến động có thể tăng đột biến; (2) Xem xét mua USD/JPY nếu BOJ không hành động quyết liệt; (3) Tránh các vị thế bán USD trong ngắn hạn do nhu cầu trú ẩn an toàn; (4) Theo dõi chặt chẽ diễn biến giá dầu và khả năng can thiệp của các ngân hàng trung ương.
Kịch bản tích cực nhất cho các đồng tiền châu Á là nếu căng thẳng Hormuz hạ nhiệt và Fed có tín hiệu ôn hòa hơn dự kiến. Nhưng trong mọi trường hợp, quản lý rủi ro vẫn là ưu tiên hàng đầu trong tuần giao dịch đầy thách thức này.